Categories
खाऊगिरी पाककृती

ड्राय फ्रुट रोल – बिन साखरेची स्वीटडिश

सध्या सुट्टी मध्ये मुलांना कस व्यस्त ठेवायचं हा प्रश्नच आहे नाही का? सारखं ‘ आई मी आता काय करू?’ ह्या प्रश्नाचं उत्तर शोधता शोधता मी हैराण झाले. बर दोघांना मी सांगितलेली कामे सोडून वेगळंच करायच असतं! सर्वात जास्त उत्साह स्वयंपाक करण्यात असतो, पण आता ह्यांना काय स्वयंपाक करायला लावणार!

मग मी काही no gas, healthy रेसिपीस शोधायला लागले ज्या मुलांना आवडतील आणि करायला हि सोपे. ह्याच शोधात असताना एक विशेष रेसिपी सापडली जी सोपी होती आणि healthy सुद्धा.

चला तर मग ती रेसिपी बघूया

ड्राय फ्रुट रोल

ड्राय फ्रुटस खाल्ल्याने शरीराला होणारे फायदे तुम्ही जाणताच पण हे मुलांना रोज खायला घालणे मोठे कर्मकठीण काम! माझ्या घरी एकाला काजू आवडतात तर दुसऱ्याला बदाम. अक्रोड एकाला आवडत नाहीत तर दुसऱ्याला खजूर आवडत नाहीत. कसं खायला घालावं हे कळत नव्हतं. तेव्हाच ड्रायफ्रुट रोल ची रेसिपी मिळाली. खरं तर ही खजूर रोल ची रेसिपी होती पण मी त्यात थोडे बदल केले जेणे करून सगळे ड्राय फ्रुटस समाविष्ट करता येतील. 

ही रेसिपी पूर्ण पणे मुलांनी करण्यासारखी नसली तरी मुलांचा भरपूर सहभाग होऊ शकतो. आता ह्याची तयारी म्हणून मी मुलांना खजुरातील बिया काढायला आणि अंजिर चे हाताने तुकडे करायला बसवले.

त्यांचं ते काम चालू असताना मी काजू, बदाम, अक्रोड, पिस्ता भाजून घेतले.

मग एकीकडे खजूर आणि अंजीर तुपावर भाजून थोडे पाणी घालून शिजत ठेवले आणि दुसरीकडे भाजलेले ड्रायफ्रुटस ची भरड करुन घेतली.

आता सगळं गार झाल्यानंतर मुलांना मळून गोळे करायला दिले. छान मळून झाले की गोळे बनवा अथवा एकच मोठा गोळा बनवून cling film मध्ये घट्ट पॅक करून फ्रिज मध्ये ठेवून द्या. 

अर्ध्या तासानी बाहेर काढून त्याच्या चकत्या पाडून घ्या.

Dry fruit rolls without sugar- ड्राय फ्रुट रोल - बिन साखरेची स्वीटडिश

सफशेल कृती

१०-१२खजूर

१०-१२  अंजीर

काजू, बदाम, अक्रोड, पिस्ता- प्रत्येकी  १० ते १५

दोन चमचे तूप

बेदाणे इच्छे नुसार.

कृती

प्रथम खजुरातील बिया काढून त्याचे आणि अंजिराचे ओबढ धोबड काप करून घ्यावे.

 एक चमचा तूप घेऊन त्यावर हे काप भाजून घ्यावे. जरा मऊसर झाले की त्यात तीन मोठे चमचे पाणी घालून शिजवून घ्यावे.

शिजून हे मिश्रण एकजीव व्हायला हवं. बेदाणे घालत असाल तर ते आता ह्या मिश्रणात घालावे.आवश्यकते नुसार पाणी घालू शकता; पण ते मिश्रण फार सैल होणार नाही ह्याची काळजी घ्यावी.

दुसरीकडे एका पॅन मध्ये इतर सगळे ड्राय फ्रुटस ( बेदाणे वगळून) एक एक करून चांगले भाजून घ्यावे.

ह्या भाजलेल्या ड्रायफ्रुटस ची भरड करून घ्यावी.

शिजवलेले खजूर – अंजीर मिश्रण गार झाल्यानंतर त्यात ही ड्रायफ्रुटस ची भरड घालावी आणि एकजीव करून घ्यावे

आता एक नरम गोळा तयार झाला असेल. हाताला तूप लावून तुम्ही त्याचा एक मोठा लांबुळका असा गोळा तयार करा. 

हा गोळा cling film मध्ये wrap करून अर्ध्या तासासाठी फ्रिज मध्ये ठेवून द्या.

बाहेर काढल्या नंतर काप करून सर्व्ह करा.

माझ्या मुलांना हा ड्रायफ्रूट रोल खूप आवडला. साखर न घालता केलेला हा गोड़ पदार्थ टिकतो ही छान आणि चवीला उत्तम. 

Categories
Uncategorized कथा-लघु कथा

म्हाद्या! भाग ३

आज खूप दिवसांनी लिहायला सुरुवात केली आहे. मागच्या म्हाद्या भाग २ मध्ये सरपंच म्हाद्यावर चिडला आणि तो त्याला घरी जाण्यास सांगतो इथपर्यंत आपण वाचले.. आता सरपंच त्याला त्याच्या छोट्या चुकीसाठी कामावरून काढेल का ? असाच प्रश्न पडला होता. आज वाचूया काय होतंय ते. 

म्हाद्या! भाग ३
चित्रकार- उमा लवंदे

म्हाद्या घरी गेल्यावर..

घरी गेल्यावर म्हाद्याने घडलेला प्रकार मालीला सांगितला. तू पण थोडी चिडली ..आणि घडला प्रकार चुकीचा आहे..पण त्यासाठी नोकरी वरून काढणं तिला पण पटलं नाही. दुसऱ्या दिवशी परत

म्हाद्या सरपंचाला जाऊन भेटला आणि पुन्हा विनवणी करून ..अशी चूक पुन्हा होणार नाही.. असा विश्वास दिला ..सरपंच रागीट असला तरी मनाने चांगला होता. त्यांनी लागलीच त्याला सांगितलं .. तुला काही मी कामावरून काढत नाही. येत जा कामावर.. 

दुसऱ्या दिवशी ..

दुसऱ्या दिवशी म्हाद्या कामावर हजर झाला. रोजच्या प्रमाणे  कामाला लागला. बाग बगीचा साफ करत होता.. तिकडून सरपंच आला.. आणि त्याला म्हाद्याला अजून चार जास्तीची काम सांगितली… म्हाद्यानी सगळी काम करून टाकली. तोपर्यंत रात्र  झाली. बऱ्यापैकी काळोख पसरला होता. सरपंच बाहेरून येणार …तेवढ्यात .. त्याचा पाय कुठेतरी अडखळला .. आणि तो पडला .. हे बघून म्हाद्या तिथे धावत जाणार… तोपर्यंत सरपंचाच्या डोक्यावर कुणीतरी मागून वार केला. सरपंच त्याला बघणार तोपर्यंत मारेकरी पळून सुद्धा गेला. तिकडून म्हाद्या धावत आला.. आणि सरपंचाला पकडलं.. आणि आधी उचलून घरात घेऊन गेला. सरपंचाला कळेचना की नक्की काय झालं? कोणी असं वार केला ते? म्हाद्याने मालकीण बाई ना घडला प्रकार सांगितला. मग लगेचच डॉक्टरांना बोलावून मलम पट्टी करण्यात आली. सुदैवाने जास्त दुखापत झाली नव्हती. मग म्हाद्या घरी निघून गेला. दुसऱ्या दिवशी सरपंचांनी त्याला बोलावलं आणि विचारलं नक्की काय झालं? कोणी असा वार केला .. कारण सरपंच त्या माणसाला ओळखू शकला नव्हता.. म्हणून त्यांनी म्हाद्या ला विचारलं. तसा तो म्हणाला “म्या पन नाय बघू शकलो सईब त्यांना”. 

सरपंच त्याला म्हणाला ..तू माझा जीव वाचवला. मी तुला उगाचच बिन कामाचा समजत होतो.. तू एक काम कर.. तुझ्या बायकोला घेऊन इथे वाड्याच्या जवळच एक घर आहे.. तिथे राहायला ये. आणि उद्यापासून तू माझा खास माणूस म्हणून काम करशील आता ते बागेतली काम थांबव. साहजिक म्हाद्या ला आनंद झाला पण मनात प्रश्न आला.. आता नवीन घर म्हणजे घरभाडे पण द्यावे लागेल. त्यांनी मनातली शंका सरपंचाला बोलून दाखवली त्यावर सरपंच म्हणाला की तू त्याची काही काळजी करू नकोस ..तू माझा जीव वाचवला मी तुझ्यासाठी एवढं नक्कीच करू शकतो. तुझ्या घराचं भाड मीच देईन. तू फक्त माझ्या बरोबर रहा.

म्हाद्याला शेवटी कायमचं काम आणि राहायची सोय झाली म्हणून फार आनंद झाला. 

माली आणि म्हाद्या दोघेही नवीन घरी राहायला गेले आणि पुन्हा नव्याने नवीन स्वप्नं रंगवू लागले.

खरंतर माणसाची गरज असते किती…खूप कमी ..राहायला घर आणि पोटा पाण्यासाठी काम … बरेच लोक मात्र नश्वर सुखाच्या मागे धावताना दिसून येतात.. आता पुन्हा एकदा हे प्रकर्षानं जाणवतं.

Categories
माझा कट्टा

कोरोना आणि अभ्यास … एक अनुभव

सध्या सगळीकडे एकच चर्चा चालू आहे. कोरोना आणि त्या मुळे होत असलेले नुकसान. पण ह्या सगळ्या मध्ये चंदेरी किनार काय आहे माहिती आहे? अहो आपण किती सहज गोष्टी ऑनलाईन करायला लागलो आहे ते! ह्याचा सर्वात मोठा फायदा आपल्या मुलांना आणि त्यांच्या अभ्यासाला झाला आहे असे मला वाटतं.

हे कोरोनाचं सावट आलं तेव्हा माझ्या मुलांची परीक्षा नुकतीच संपली होती. CBSE पद्धतीच्या अभ्यासक्रमात असल्यामुळे त्यांना पंधरा दिवसांची सुट्टी होती आणि मग एप्रिल मध्ये परत नवीन वर्ष सुरु होणार होते. आता नेमकं तेव्हाच कोरोनाचा संचार वाढल्यामुळे आणि सगळीकडे lockdown जाहीर झाल्यामुळे आमची पंचाईत झाली. म्हणजे नवीन वर्षाची काहीच तयारी करू शकलो नाही. अगदी पुस्तके आणि वह्या आणणे सुद्धा शक्य नव्हते.

मला तर वाटलं आता काही नवीन वर्ष सुरु होत नाही आणि आधीचे वर्ष संपल्या मुळे मुलांना अभ्यासाला बसवण्याचा प्रश्नच नाही. मग ह्यांचा वेळ सत्कारणी कसा लावायचा ? शाळा सुरु झाल्या नंतर मुलांवर किती ताण पडेल? पुढच्या सुट्ट्या मिळतील का? ते सगळे ह्या सुट्ट्या भरून काढण्यात जातील का ? असे असंख्य प्रश्न माझ्या मनात घोळत असतानाच शाळेचा ई-मेल आला. 

ई-मेल मध्ये लिहिले होते की शाळा online classes सुरु करत आहे. ई-मेल वाचून सुद्धा माझ्या मनात शंका होतीच! असे किती आणि काय शिकवणार, मुलांकडे वह्या पुस्तके कुठे आहेत? टीचर नी शिकवलं तरी सराव कसे करणार इत्यादी. 

अखेर तो दिवस उजाडला. आम्हाला कुठे लॉगिन करावे, password, किती वाजता? इत्यादि ची माहिती ई-मेल वर आली होतीच, त्या प्रमाणे सकाळी जवळ जवळ शाळा सुरु होते त्याच दरम्यान माझी मुलगी तयार होऊन कॉम्पुटर समोर बसली. लॉगिन केले आणि सगळं इतकं सोपे झाले, जणू कोणी जादूची कांडीच फिरवली.

कोरोना आणि अभ्यास … एक अनुभव

Dashboard वर सगळ्या तासांची माहिती, त्यांच्या वेळा इत्यादी लिहिले होते. विडिओ session कधी सुरु होणार ह्याची देखील माहिती होती. विडिओ session मध्ये जॉईन झाले की तिथे नेहमीच्या टीचर दिसल्या. सगळ्या वर्गातील मुलांना शिक्षकांशी संवाद साधता यावा म्हणून chat ची सोय होती. ते सोडून मुलांना आणि शिक्षकांना एकमेकांशी बोलण्यासाठी विडिओ आणि ऑडिओ फॅसिलिटी सुद्धा होती.

जणू भविष्यातील ऑफीस जीवनासाठी मुलांना आत्ता पासूनच तयार करत आहेत असं मला वाटलं. वर्ग सुरु झाल्यानंतर शिक्षकांनी एक वेगळे टॅब/ पान उघडायला सांगितले ज्यावर ह्यांचे पुस्तके अपलोड केलेली होती.

मला शिक्षक आणि शाळेचे खूप कौतुक वाटले. त्यांनी आत्ताच्या परिस्थितीत सुद्धा मुलांचा वेळ वाया जाऊ नये ह्या साठी बरेच कष्ट घेतले होते.

माझ्या मुलीसाठी सुद्धा हा अनुभव अतिशय प्रेरणादायी आणि आनंदी होता. पहिल्या दिवशी Online classes असे तब्बल 4  तास झाले. झाल्यानंतर जेवताना अगदी वर्गात बसून आल्यासारखी माझी मुलगी गमती जमती सांगत होती. एक वर्ग संपवून दुसरा चालू होई पर्यंत मुलांनी कश्या एक दुसर्याशी मनसोक्त गप्पा मारल्या हे हि त्यात आलंच! 

आता असे classes सुरु होऊन एक आठवडा झाला आहे. मुलगी अगदी व्यवस्थित रुळली आहे. Online पुस्तके बघून गृहपाठ सुध्दा करायला लागली आहे. आता पुढच्या आठवड्यात प्रत्येक धड्या वर शिक्षक छोटी टेस्ट सुद्धा घेणार आहेत. हे सगळं अर्थात ऑनलाईन! आता घरी  चित्र असं आहे की आई -वडील remote working आणि मुलगी remote learning करत आहे . 

ऑनलाईन शिक्षण जे अगदी काही महिन्यापूर्वी पर्यंत असंभव किंवा फक्त कॉलेजच्या मुलांनी अथवा executive learning साठी वापरल्या जाण्याचे साधन मानले जात होते ते आज चिमुकली मुलंही वापरत आहेत. माझी एक मैत्रीण सातारा मध्ये शिक्षिका आहे. ती देखील online साधने आणि zoom कॉल्सच्या मदतीने वर्ग घेते असं मला समजलं. 

जबरदस्ती ने घरी बांधल्या गेल्यामुळे का होईना पण ही एक अतिशय चांगली बाब झाली आहे असं मला वाटतं. विचार करा जर अशी साधने आपल्या संपूर्ण शिक्षण प्रणाली ने वापरली तर एक सुद्धा मूल अशिक्षित राहणार नाही . फक्त एक चांगला फोन एका मुलाची शाळा होऊ शकते! 

कोरोनाच हे सावट कधी पर्यंत असेल हे माहित नाही. देशाच्या पातळीवर मी काही बदल घडवून आणू शकेन असे मला वाटत नाही  पण ह्या अनुभवानंतर आमच्या शाळेच्या पातळीवर मी नक्की प्रयत्न करेन. अशी online साधने जास्तीत जास्त शाळेनी वापरावी ह्या साठी माझा आग्रह असेल. 

तुमच्या शाळेत सुद्धा अशी काही साधने वापरली गेली का? तुमच्या मुलांचा अनुभव कसा होता ? आणि मुख्य म्हणजे तुमचं ह्या सगळ्याबद्दल काय मत आहे ? जरूर कळवा!

Categories
खाऊगिरी पाककृती

होळी साठी थंड गार बीटचे सूप

आली आली होळी आली…

होळी रे होळी..पुरणाची पोळी!

अस म्हणायची वेळ आली, पण ह्या वेळी होळीचा रंग थोडा बेरंग झाला आहे ‘कोरोनो’ किंवा COVID-19 च्या संसर्गामुळे. भारतात तब्बल 40 केसेस आढळल्यामुळे सगळे सावधगिरी बाळगत आहेत आणि ह्यात काहीच गैर नाही पण घरातले चिमुकले मात्र ह्याने हिरमुसले असतील नाही का? आमच्या घरी सुद्धा तेच झालं.

“पण आम्ही थोडासा रंग खेळलो तर काय बिघडलं?” अश्या प्रश्नांची उत्तरे देऊन नाकी नऊ आले माझ्या! अश्या परिस्थितीत काय करावे हा प्रश्न होता माझ्या समोर. आमची काळजी योग्यच होती, पण त्यांचा हिरमुसलेला चेहेरा ही बघवत नव्हता.

कॊरोनो’ किंवा COVID-19 च्या संसर्ग हवेतून आणि एखाद्याच्या सहवासात आल्यामुळे होत असल्याने आम्हाला गर्दीचे ठिकाण टाळायचे होते. अगदी सोसायटी मध्येच खेळायचे ठरवले तरी 50-60 लोक सहज जमतील. बाहेर कुठे जाऊन खेळायचा तर प्रश्नच नाही! 

पण म्हणून ह्या वेळी मी एक युक्ती केली आहे. 

मुलीच्या मैत्रिणींना एकत्र करून त्यांना रंगीत खाऊ आणायला सांगितला आहे. प्रत्येकानी रंगीत खाऊ घेऊन यायचा आणि सगळ्यांनी एकत्र बसून तोच खायचा! होळी themed प्रीतिभोजन ! 

मुली एकदम खुश झाल्या! त्यांना म्हंटलं “ प्रीतिभोजनच्या आधी फुलांच्या पाकळ्यांनीं थोड घरीच खेळा आणि मग जेवूया”

आता ह्या आहेत चौघी जणी, म्हणून प्रत्येकाला 1 पदार्थ सांगितले आहेत! सगळ्यांच्या आया एकदम जोशात आहेत आणि फार मस्त प्रकार करणार आहेत. एकीची आई पुरणपोळी तर दुसरीची आई पालक पुरी करत आहे. तिसरी मैत्रीण गाजर हलवा आणत आहे! आमच्या घरी म्हणाल तर बीट आणि नारळ चे सूप मी केले आहे. नवल वाटलं ना? 

मी पण हे  सूप पहिल्यांदाच केले आणि ते सगळ्यांना खूप आवडले सुद्धा! विशेष म्हणजे हे सूप तुम्ही गरम किंवा गार सुद्धा सर्व करू शकता!

मी त्याची विधी खाली विस्तृत पणे दिलेली आहे, मग जरूर करून पहा, होळी साठी गार बीटचे सूप

होळी साठी थंड गार बीटचे सूप

नारळाचे दूध  घालून बीटचे सूप

१ बीट – उकडलेला 

१ वाटी  नारळाचे दूध 

१/२ इंच  आले 

१/२ हिरवी मिरची 

१/२ कांदा चिरलेला 

२ टी -स्पून तेल 

कृती 

प्रथम एका  पॅन मध्ये तेलावर  कांदा, आले, मिरची चांगले परतून घ्यावे 

हे मिश्रण गार झाले की बीटाचे बारीक काप करून ह्या वरील मिश्रणा बरोबर मिक्सर वर पाणी घालून बारीक करून घ्यावे. 

बीटचे हा रस गाळून घ्यावा.

ह्यात नारळाचे दूध, चवी पुरते मीठ आणि मिरपूड घालावी आणि एक उकळी येऊ द्यावी 

हे सूप तुम्ही असेच गरम सर्व्ह करू शकता किंवा ह्या मुलींसाठी जस मी केला आहे तसं फ्रिज मध्ये ठेवून गार पण सर्व्ह करू शकता . 

आवडत असल्यास ह्यात सर्व्ह करताना थोडा लिंबू पिळावा. 

तुमचे नारळाचे दूध घालून केलेले healthy बीटचे सूप तयार आहे !

कसा वाटला बेत?   

तुम्हचे ह्या वर्षी काय प्लॅन्स आहेत? तुमचीपण अशी आगळी वेगळी होळी असणार आहे का ? तस असेल तर नक्की कळवा 🙂

तो पर्यंत स्वस्थ राहा, मस्त खा आणि स्वतःची काळजी घ्या!

Categories
कथा-लघु कथा

आईला काळजी, पण नक्की कशाची ?…

आई you are no fun ! असा उद्रेक  करत रागात पाय आपटत पुर्वा निघून गेली आणि खोलीचे दार आपटले. मंजिरी हताश पणे त्या बंद दरवाज्याकडे बघत राहिली.

पुर्वा ही मंजिरीची 14 वर्षांची मुलगी. मंजिरी, पुर्वा आणि तिचा छोटा भाऊ अनिकेत असं त्याचं छोटंसं कुटुंब. मंजिरी चे पती navy मध्ये होते, त्यामुळे ते बरेचदा बोटीवर असायचे. घरची सगळी जबाबदारी मंजिरी वरच होती. 

मंजिरी ने पटकन डब्बे भरले आणि घरातील बाकीची कामे उरकू लागली. तिला आज मुलांना शाळेत  सोडून, ऑफिस ला जायच्या आधी तिच्या मैत्रिणींना भेटायचे होते . खरं तर तिचा आता मूडच नव्हता. तिने तसा message करण्यासाठी फोन हातात घेतला सुद्धा, पण तेवढ्यात अनिकेत नी बोलावले आणि message पाठवायचा राहीला. 

दोघांना शाळेच्या बस मध्ये बसवून देताना सुद्धा पुर्वा मंजिरीवर नाराजच दिसली पण मंजिरी काही बोलली नाही. ती मैत्रिणींना तिच्या ऑफिस जवळच्या एका हॉटेल मध्ये नाश्त्यासाठी भेटणार होती . ३-४ महिन्यातून एकदा ह्या कॉलेजपासूनच्या ४ मैत्रिणी वेळ काढून भेटायच्या. 

चौघी जमल्या आणि ऑर्डर दिल्यानंतर नीता ने मंजिरीला विचारले 

“ आज काय बिनसलं पुर्वा बरोबर ?”

“हं , तुला कस कळलं ?”

“ आपण इतके वर्ष ओळखतो एकमेकींना, मूड ऑफ आहे, हे ओळखणं काही अवघड नाही आणि आमच्या घरातही एक लौकरच सुजाण होणारी कन्यारत्न असल्यामुळे कोणाशी वाजलं असेल ह्याचा अंदाज बांधणं ही अवघड नाही”.

नीताच हे वाक्य ऐकून चौघी हसायला लागल्या . नीता, मंजिरी, प्रीती आणि संगीता ह्या चौघी कॉलेज पासूनच्या घट्ट मैत्रिणी. त्या नंतर नौकरी , लग्नं आणी मुले सुद्धा जवळ जवळ एकाच कालावधीत झाल्यामुळे त्यांची मुले, त्यांच्या संबंधित असलेल्या अडचणी आणि रुसवे फुगवे त्या एक मेकींबरोबर share करत असत. 

मंजिरी म्हणाली “ अग पुर्वा आजकाल अशक्य झाली आहे! काहीही सांगितलं तरी उलटं समजते! I just can’t handle her anymore! कालच ती माझ्या बरोबर भांडली कारण मी तिला 7 दिवसांच्या दिल्ली ट्रीपला पाठवायला परवानगी दिली नाही. अग ह्या अल्लड वयाच्या मुलींना काही कळतं का ? सगळ्या बाबतीत नुसती मजा आणि मस्ती.”

“ तुला नक्की काय खटकतंय?” नीता नी विचारले

“सगळंच ! ह्या शाळा आपल्या कडून आधीच सही करून घेतात “ तुमची मुलं तुम्ही स्वतःच्या जबाबदारी वर पाठवताय म्हणून. आता ७ दिवस दुसऱ्या शहरात मुलीला पाठवायची आणि ते कोणाच्या जबाबदारी वर ? उद्या काही झाल तर शाळा हात झटकणार, मग मी कोणाकडे पाहायच?

बर, आत्ताच्या जगात कोणावर विश्वास ठेवण्यासारखा आहे का ? काय, काय ऐकतो आजकाल! काळजी वाटते ग! उद्या लोक लगेच बोट दाखवायला कमी करणार नाहीत – वडील इथे नसतात आणि आईच काही लक्ष नाही म्हणून “ मंजिरी थोडी संतप्त अश्या स्वरात म्हणाली . 

तू तर अशी नव्हतीस ! नीता शांत पणे म्हणाली 

हे ऐकताच मंजिरी चपापली, “ म्हणजे ?”

अग, आपण कॉलेज मध्ये असताना माझे आई -वडील आपल्या ट्रिपला परवानगी देत नव्हते तेव्हा तूच त्यांची समजूत काढायला आली होतीस ना ? प्रीती म्हणाली 

आम्हाला तुमची काळजी कळते आणि आम्ही वचन देतो की आम्ही जवाबदारीने वागू , असच म्हणाली होतीस ना ? मग आज तूच काय अशी वागत आहेस ?

“ तो काळ वेगळा होता, आणि मी पण अल्लडच होते अस म्हणीन मी आता. माणूस जीवनात अनेक प्रसंगामधून शिकतो. तसेच मी शिकले असं म्हण हवं तर”

“अग पण पुर्वा ला पण शिकू दे की ” संगीता म्हणाली. 

“आपल्या कॉलेज ट्रिप च्या वेळी आपले आई -वडील हाच विचार करत असतील ना ? पण त्या वेळी त्यांनी  आपल्याशी बोलून , चर्चा करून मग निर्णय दिला होता” नीता म्हणाली 

“तुझी भीती मी समजू शकते पण पुर्वा ला आपल्या मित्र मैत्रिणी बरोबर मजा करायचा हक्क आहेच की ?”

“मी सुचवेन कि तू शांत पणे एकदा तिच्याशी बोल. तुझी भीती, चिंता तिला सांग. आपण जग बदलू शकत नाही पण आपल्या मुलांना आपली काळजी सांगून, त्यांना जाणीव नक्कीच करून देऊ शकतो नाही का? “

प्रीती म्हणाली “आणि आपल्या मुलांवर आपण विश्वास नाही  दाखवणार तर कोण दाखवणार ? आपण आज पर्यंत त्यांना जे शिकवले , जे संस्कार त्यांच्यावर केले त्या मुळे ते स्वतःची काळजी नक्कीच घेऊ शकतील हो ना ?” आपल्या ट्रिप च्या वेळी जेव्हा बाबांनी तुला भेटल्या नंतर होकार दिला तेव्हा मला खूप वाईट वाटलं होता, हा विचार करून की त्यांना माझ्या वर विश्वास नाही. पण बाबा नंतर म्हणाले की, प्रश्न माझ्यावरचा विश्वासाचा कधीच नव्हता, त्यांना चिंता होती मी कोणाच्यासंगतीमध्ये आहे याची.. आणि तुम्हाला भेटल्यावर त्यांची चिंता दूर झाली.

“अग पूर्वा तर black belt आहे ना ? मला तिची नाही तर तिला त्रास देऊ पाहणार्यांची काळजी जास्त वाटेल ” संगीता म्हणाली. तोच चौघी मैत्रिणीच्या चेहऱ्यावर हसू आले आणि गरमा गरम चहा घेत घेत त्यांच्या गप्पा रंगल्या. 

Categories
कथा-लघु कथा

म्हाद्या ! भाग १

म्हाद्या  हा एका छोट्याश्या गावात राहणारा.. गावा मध्येच पडेल ते काम करून पोट भरणारा. आई वडील लहानपणीच गेल्यानं, लहानपणा पासून गावात राहून मिळेल ते काम करून पैसे कमवून दिवसाकाठी अर्ध पोटी झोपणारा. 

फाटलेला, मळलेला झब्बा आणि धोतर ..डोक्याला रंग ओळखूही  येणार नाही, इतपत मळलेला एक पंचा ..उन्हात काम करताना डोक्याला बांधायलाही तोच आणि  घाम टिपायलाही तोच!

म्हाद्या - ची कथा

असा हा म्हाद्या साधारण ३० वर्षाचा. प्रामाणिक आणि कष्टाळू. एक दिवस असाच गावात फिरताना त्याला एका घराच्या कुंपणाशी एक मुलगी दिसली. अंगानी अगदी बारीक.. रंगानी गव्हाळ ..नाकी -डोळी  देखणी…आणि कमरे पर्यंत लांब केस.. आणि अंगात त्यातल्या त्यात बरी असेल, अशी रंग गेलेली ..पण कुठेही न फाटलेली अशी साडी नेसलेली .. असा काहीसा तिचा वेष.

ती त्या कुंपणाच्या बाहेर उभी राहून…आत असलेल्या एका गुलाबाच्या झाडावरचे एक फुल तोडायचा प्रयत्न करत होती. कोणी आपल्याला बघत तर नाही ना… कोणी त्या घरातून बाहेर तर येत नाही ना ते ती अधून मधून बघत होती. म्हाद्या हे सगळं बघत होता… आपल्याकडे याला  चोरी म्हणतात, पण गावात त्याला एखाद्याची गोष्ट न विचारता घेणे एवढंच म्हणतात. कितीदा तिला कुंपणा वरची तार लागली, कुठे पायाला थोडे खरचटले पण काही केल्या त्या मुलीला ते फुल तोडायला काही जमत नव्हतं. म्हाद्या शेवटी तिथे गेलाच .. त्यांनी स्वतःकडे एक आणि फुलाकडे एक बोट दाखवत, खुणेनेच तिला..मी काढून देऊ का? एवढंच विचारलं, तिनं होकारार्थी मान हलवल्यावर त्याने लगेचच तिला … ते गुलाबाचं फुल काढून दिलं. दबक्या आवाजात “येक पुरं का”? असं तिला विचारलं. तिनं त्याला नुसतं एक स्माईल दिलं आणि लगेच ते फुल स्वतःच्या केसात माळलं. दोघेही आपापल्या वाटेनं निघून गेले. 

दुसऱ्या दिवशी म्हाद्याने परत तेच बघितलं, यावेळी त्यानं तिला न विचारताच, फुल काढून दिलं. म्हाद्यानं तिला विचारलं, “ह्ये, आस ..तू .. रोज रोज फुल का नीतीस ”? 

ती म्हणाली, “त्ये .. आसच .. केसात माळायला … आमाला ना चांगली कापडं, ना बाकी काय ..म्हणून आपलं ह्ये फुल घालते. तेव्हडंच आपलं रोज नवीन काहीतरी घेतल्या परीस वाटतं  नव्ह”.  

म्हाद्यानं ‘व्हंय’ म्हणतं मान हलवली. 

तेवढ्यात तिनं विचारलं, “तुमी कोन”? 

तो म्हणाला , “म्या म्हाद्या, हिकडं या रस्त्याच्या पलीकडं त्यो मोठ्ठा वाडा हाय नव्ह …त्याच्या मागल्या रस्त्यावर एक वस्ती हाय, तिथ म्या राहुतोया”, “तुमी कोन”?

त्यावर ती म्हणाली, “म्या माली, लहानपनापासनं, म्या ह्याच गावात हाय, रोज कुनाच्या तरी परसातलं फुल घ्यायचं  नी केसात माळायचं ..म्हणान गावातले लोक माका माली म्हणाय लागे”. म्या, गावा मधी एकटीच राते हाय, माझे, मायबाप, माका लहानपणीच सोडून गेले”. तवापासून मी या गावातच राहिली हाय, या गावातच मी कुना कुनाच्या  घरामंदी काम करते, कुनाची फरशी पुसते, कुनाची भांडी घासते. असं काय बाय काम करत असते.. ” तुमी काय काम करता? मालीने म्हाद्याला विचारले.

म्हाद्या म्हणाला,” म्या, कुनाच्या घरी काय पडाल ते काम करतू, कुनाची विहीर साफ करतू, कुनाच्या  बाग साफ करतू, नारळाच्या झाडावर चढतू, नारळ काढतू, कुठं कुनाला… काय मदत पायजे असलं  आणि मला चार पैक मिळणार असतंल, तर तिथं म्या काम करतू”.

दोघांमध्ये एवढं संभाषण होऊन .. मग एक जण काम शोधायला आणि एक जण काम करायला असे ते दोघेही..  आपापल्या वाटेने निघाले. त्यांनी तिला फुल काढून द्यायचा आणि तिने ते फूल केसात माळायचा हा सिलसिला बरेच महिने पुढेही अविरतपणे चालूच  होता. दोघेही रोज एकमेकांशी बोलायचे आणि नकळतपणे दोघेही एकमेकांना समजून घेऊ लागले. दोघांची परिस्थिती सारखीच आहे हेही दोघांनाही आतापर्यंत कळून चुकले होते. दोघांनाही म्हणावा तसा कोणाचाच आधार नव्हता. 

असंच एक दिवस

म्हाद्याने झाडावरचे छान टवटवीत, गुलाबाचे फुल झाडावरून तोडले आणि आज त्यांनी तो गुलाब मालीच्या हातात न देता, तो थेट तिच्या केसात माळला. तसं माली त्याच्याकडे , काहीशी आश्चर्याने, काही गोंधळल्यासारखी आणि काहीशी आनंदी होऊन बघू  लागली. तसं वेळ न जाता म्हाद्याने मालीला वेळ न घालवता विचारले,”आपन लगीन करायचं का? तसं काहीसं लाजून आणि काहीच खुश होऊन, मालीन ‘हो’ म्हणून मान हलवून त्याला होकार दिला. तसं म्हाद्या खुश होऊन गावभर पळत सुटला. दुसऱ्या दिवशी म्हाद्या आणि मालीन गावातल्या देवळात जाऊन लग्न करायचं ठरवलं..आता ह्या दोघांनी कुठल्याश्या देवळात जाऊन एकमेकांशी लग्न केलं, आता त्यांचं लग्न म्हणजे काय फार मोठा सोहळा नाही. ते दोघे आणि देवळातला देव ,हे एवढेच ! दोघांनी  देवाच्या साक्षीने एकमेकांना छोटे छोटे हार घातले. त्यांनी तिच्या गळ्यात काळं डोरलं बांधलं ..झालं दोघांचं लग्नं. बाकी काही नसलं तरी दोघांचं एकमेकांवर खूप प्रेम होतं.

आता दोघांचं लग्न झालं खरं.. पण आता यापुढे काय होईल, कसा असेल या दोघांचा प्रवास ? जाणून घेण्यासाठी लवकरच भेटू पुढच्या भागात !

Categories
प्रवास

कच्छच्या रण ला भेट देताना लक्षात ठेवायच्या 10 महत्वाच्या गोष्टी

म्हणता म्हणता २०१९ सरेल आता! २०२० हाक देऊ लागलं आहे. आता डिसेंबर म्हटलं की नाताळ ची सुट्टी आली. नवीन वर्ष कुठे साजरे करूया असा प्रश्न आला, नाही का? तुमचं नवीन वर्ष कुठे साजरे करायचे ठरले का? नसेल ठरले तर ह्या वर्षी रण ऑफ कच्छ चा विचार करा. 

कच्छ चा रण म्हंटलं की डोळ्यासमोर उभी राहते ती अमिताभ बच्चन ची उंच प्रतिमा, त्याच्या गहिऱ्या आवाजात “ रण नही देखा तोह कुछ नही देखा” असं निमंत्रण करत असलेली छवी आणि मागे दूरवर पसरलेला पांढरा वाळवंट! तसा वर्षभर कठोर अश्या हवामान आणि तुरळक लोकसंख्या असलेला कच्छ नोव्हेंबर ते जानेवारी च्या दरम्यान रंगांनी, लोककलेनी नटतो – रण उत्सव च्या माध्यमातून. खरंच डोळे दिपून टाकणारे आहे रण उत्सव.

Rann of Kutch in marathi

कच्छच्या रण ला भेट देताना लक्षात ठेवायच्या 10 महत्वाच्या गोष्टी
Photo Credit – Nikhil Tambe

आम्ही 2012 च्या डिसेंबर महिन्यात रण उत्सव ला गेलो होतो. तेव्हा कच्छ रण उत्सव पंधराच दिवसांचा असायचा. तिकिटे मिळणे ही अवघड होते. पण तिथे पोहोचल्या नंतर जाणवल की हा रण उत्सव साकार करण्या साठी खूप लोकांची शक्ती आणि जिद्द लागत असेल! आता एकतर हा उत्सव दोन महिने चालतो, त्या मुळे बुकिंग सहज मिळते. दुसरे कारण म्हणजे तिथे आता काही रिसॉर्ट ही आले आहेत. ज्यामुळे वर्षभर कच्छचा रण ला पर्यटकांची येजा असते.

कच्छचा रण हे जगातील सर्वात मोठे मिठाचे वाळवंट आहे. खरं तर हा एक नैसर्गिक चमत्कारच म्हणा ना! त्याची खरी सुंदरता पौर्णिमेच्या रात्री उजळून येते. स्वच्छ आकाशात सुंदर पूर्ण चंद्र त्याची चंदेरी किरणे पसरतो आणि त्या किरणांनी कच्छच्या रण मधील मिठाचे वाळवंट लखलखते.

कच्छच्या रण च्या ट्रीप साठीची महत्वाची माहिती 

१. जरी  कच्छ ला वर्षभर जाता येत असले तरी तिथली  खरी मजा रण उत्सव मधेच आहे . रण उत्सव साठी मिठाच्या वाळवंटा जवळ, धोरडो ह्या जागेत एक मोठी टेन्ट सिटी बांधलली जाते. सगळ्या सुख सुविधांनी सज्ज अशी हि टेन्ट सिटी, इथे राहण्याची उत्तम सोय होऊ शकते . 

२. टेन्ट सिटी मध्ये वेग वेगळ्या प्रकारचे टेन्ट असतात . Non A/C Tent, A/C Tent, Premium Tent असे त्याचे प्रकार आहेत.

tent city in Kutch- marathi blog
photo Credit – Nikhil Tambe

3. टेन्ट मध्ये राहणे पसंद नसल्यास तिथे काही रिसॉर्ट आहेत ज्याच्या मध्ये कच्छ मधील पारंपरिक घरे म्हणजे ‘भुंगा’ ह्या मध्ये राहण्याची सोय करतात. कच्छी भुंगा म्हणजे गोल मातीची घरे. 

4. रण उत्सव हे गुजरात पर्यटन द्वारा आयोजित केले जाते. ह्याचे बुकिंग तुम्ही online किंवा ठराविक agent कडून करता येते. गुजरात पर्यटन कडून भुज पासून धोरडो ला जाण्याची सोय केली जाते. भूज पर्यंत येण्याची आपण आपली सोय केली पाहिजे.

5. आम्ही पुणे – अहमदाबाद विमान आणि मग अहमदाबाद – भूज बस असा प्रवास केला होता. मुंबई हुन थेट भूज पर्यंत ट्रेन ची सोय आहे. 

6. भूज पासून धोरडो ला पोहोचायला जवळ जवळ दोन तास लागतात. धोरडो ला पोहोचल्या नंतर तुम्हाला तुमचा टेन्ट दिला जातो आणि मग तुम्ही टेन्ट सिटी मध्ये फिरायला मोकळे असता. तिथे जेवणाचे मोठे A/C दालने आहेत, जिथे सगळ्या वेळेचे जेवण, नाश्ता आणि चहा इत्यादी ची सोय केली जाते.

7. टेन्ट सिटी मध्ये लोक कला, संगीत, शॉपिंग अश्या अनेक करमणुकीची साधने असतात. आम्ही गेलो होतो तेव्हा तिथे ह्या सगळ्या बरोबरच ढोलावीरा, ह्या हरप्पन काळातील स्थळाचे exhibition होते. त्याच बरोबर एके रात्री नक्षत्र माहिती ( स्टार पार्टी) चे आयोजन ही केले होते. 

8. टेन्ट सिटी ही कच्छी कला नी नटलेली असते. तेथील भिंतींवर सुद्धा आरश्या च्या तुकड्यांनी तयार केलेले सुबक असे चित्र आणि म्युरल्स पहिला मिळतात. ते सोडून धोराडो जवळील कलाग्राम मध्ये कच्छी भरतकाम, चित्रकला आणि विविध हस्तकला चे नमुने पाहायला आणि विकत घ्यायला मिळतात. अहो, तिथे उंटाच्या चामड्या नी तयार केलेल्या मोजडी वर सुद्धा रंगीत भरतकाम केले होते !

Embroidery and art work in Kutch village

9. टेन्ट सिटी च्या जवळ पास असलेली प्रेक्षणीय स्थळे  म्हणजे – काला डुंगर, मांढवी नदी, विजय विलास महाल. कच्छ मध्ये दिवसा गरम आणि रात्री खूप थंडी असे हवामान असते, म्हणून त्या प्रकारे कपडे न्यावेत. 

10. मिठाचा वाळवंट बघायला तुम्ही संध्याकाळी सूर्यास्ताच्या सुमारास किंवा सूर्योदय च्या सुमारास जा. अतिशय सुंदर आणि रमणीय असे दृश्य तुम्हाला पाहायला मिळेल. तिथे तुम्ही बस, jeep , अथवा पारंपरिक प्रकारे सजवलेल्या उंटांवर बसून जाऊ शकता.

तुम्ही कच्छ च्या रण ला भेट दिली आहे का? कसा होता तुमचा अनुभव? तुम्हाला अजून काही माहिती हवी असेल तर जरूर comments मध्ये कळवा. मी देण्याचा पूर्ण प्रयत्न करीन.

Categories
काही आठवणीतले

संगीतमय घरकाम😀


गेल्या शनिवारी कामवाल्या मावशीची सुट्टी होती… त्यांनी सकाळी सकाळीच फोन करुन सांगितलं…..ताई बरे वाटतं नाही…..आता काय आलीया भोगासी असावे सादर☺️…रविवारी तिची हक्काची साप्ताहिक सुट्टी असते…..😢 २ दिवस कामाचा रामरगाडा मलाच ओढायचा होता …..No worries, आपण असतोच ना any time every time available 😀.सकाळच्या Classच्या बॅचेस चालूच होत्या!!!! स्वयंपाक, डबा सगळे तयार होतेच!!! क्लास झाल्यावर दीर्घ श्वास घेतला आणि एक जुनाचं पण झगमगीत ड्रेस घातला…खास आवरण्यासाठी!!!!! आता काम तर करायचे होतेच मग जरा style मध्ये करावे ना……मस्त पैकी मोबाईल वर FM लावले 95 ….Big Fm फर्निचर वर, एरवी दुर्लक्षित केले जाणारे धुळीचे साम्राज्य आज अगदी जाणवत होते…मग काय एक नवीनच फडके काढले….कर्म-धर्म-संयोगाने गाणे कोणते  लागले असेल ……हाथोमें आ गया जो कल रुमाल आपका😊पुढची ओळ मला सुचली…. घर साफ करेगा मेरा ये प्यारा फडका……फटाफट सगळीकडे हात फिरवून मी जरा सोफ्यावर बसले…..गाणी चालूच होती…पिया का घर है ये, रानी हू मैं….. नौकरानी हूं आज के दिन की!!!! 


मग काय कपड्यांचा एवढा मोठा ढीग होता बाथरूम मध्ये….आज रपट जाये तो हमे … उठय्यो …..साबण जो गिरे खुद भी फिसल जय्यो☺️ गाणी म्हणत म्हणत संचरल्यासारखे सपाट्याने धप्पाटे देणे सुरूच होते कपड्यांना!!! मग वॉशिंग मशीनला टाकून मी जरा घाम आणि पाणी पुसले!!! आता मात्र कॉफीची जाहिरात ऐकून कॉफीची तल्लफ आली. मग काय मस्त कॉफी ब्रेक!!!!वाफळलेली कॉफी …आईंनी करुन दिली!!!!मस्त refreshing….आता केर काढायचा होता….. दरवाजा मागे लटकवलेला कुंचा बघून मलाच गाणे सुचले…तू मेरे सामने, मैं तेरे सामने, तुझे देखू या केर काढू…….
जाळे जळमटे काढतांना एक पालीच छोटेसे पिलू दिसले, मोठा आवंढा गिळून मी मोठ्यानेच गाणे म्हणाले, जा जा जा जा पाली तू पटकन बाहेर जा, कामाचा तो ढीग पडलाय त्रास नको देऊ जा…. ती बया कुठली ऐकतीये, जोरात कुंचा आपटला तर मॅडम कपटामागे जाऊन लपल्या… जणू म्हणत होती…. ये दोस्ती हम नही छोडेंगे, छोडेंगे दम मगर तेरा घर ना छोडेंगे….एवढं मोठं घर आणि टेरेस झाडून पोटात खड्डा पडला होता😂दुनिया मे हम आये है तो खाना हि पडेगा। खानेके बाद फिरसे बाकी काम करनाही पडेगा!!!!
आता सोहमलाही माझी दया आली…microwave मध्ये गरम करून त्याने ताटे वाढली…..मी म्हणाले… चंदा है तू  मेरा सूरज है तू……त्याचे आणि आईंचे चेहरे बघून मला खूपच मज्जा वाटली. जेवण झाल्यावर मागचा पसारा बघून जामच tension आले….मी सुरु केले मग… साथी हाथ बटाना, एक अकेला थक जायेगा मिलकर बोझ उठाना….जरा पाठ टेकते ना टेकते तोच वॉशिंग मशीन आठवले…कपडे वाळत घालायचे होते…FM चालू केले….आज ना छोडूंंगी तुझे दम दमा दम म्हणत झटकून सगळे दोरीवर टाकले!!!सकाळीच किराणा मालाची यादी काढली होती…तुझको चलना  होगा….म्हणत दुकानात जाऊन आले….आल्यावर  टबभरभांडी पण झाली….झाडांना पाणी टाकायचे होते….अगदी आवडीचे काम!  मी मुद्दाम राखीसारखे, झिलमिल सितारो का आंगन होगा रिमझिम बरसता सावन होगा  म्हणत फुलांच्या सान्निध्यात खूपच मज्जा आली सगळा शिणवटा कुठच्या कुठे गेला…..आता परत batch होती….आवरून  बॅच घेतली…संध्याकाळी मस्त गरमागरम चहा अहाहा…तेवढ्यात बाहेर धुवाधार सुरु झाला…..पाऊस!!! रिमझिम रिमझिम …भिगी भिगी ऋत मै तुम हम हम तुम…..
इतक्यात ऑफिसमधून अजित आला आणि म्हणाला चला बाहेर जाऊ या….मग काय आज मै उपर आसमा नीचे……🤗
बापलेकांची मिलीभगत होती..आईला आराम!!एक दुसरे से करते है प्यार हम, एक दुसरे के लिये बेकरार हम!!! रात्री घरी परत आल्यावर  पलंगावर लोळताना एक गोष्ट अगदी प्रकर्षाने जाणवली Now a days all independent women are totally dependent on their maids….खरंच ती पण एक बाईच आहे ना कामवाली…तिलाही हक्काची सुट्टी हवीच ना!! एरवी तिची दर रविवारची डोळ्यात सलणारी सुट्टी आज मात्र अगदी योग्य, वाजवी वाटत होती…. असो पण एकूण काय तर गाण्याच्या संगतीमुळे माझा the most happening day कसा संपला ते कळलेच नाही…उद्याचा नाश्ता काय करायचा ते ठरवून माझी ब्रम्हानंदी टाळी लागली होती…ये जीवन है, इस जीवन का यही हैं यही हैं रंगरूप!!!
दिलसे सुज्ञा

Categories
काही आठवणीतले प्रवास

सुधा कार्स म्यूझिअम

सुधा कार्स म्युझियम हे भारतातील हैद्राबाद येथे असणारे एक special ऑटोमोबाइल संग्रहालय आहे . संग्रहालयामध्ये दररोज वापरल्या जाणाऱ्या वस्तूंच्या आकाराच्या cars कनिबॉयना सुधाकर (के. सुधाकर किंवा के. सुधाकर यादव) यांनी बनवल्या आहेत. गंमत म्हणजे त्यांनी आपले शालेय दिवसांत त्यांचा छंद म्हणून गाड्या बनवण्यास सुरुवात केली आणि 2010 मध्ये हे संग्रहालय उघडले. नावातच त्यांच्या cars बद्दलचे प्रेम दिसून येते.

संग्रहालयात जगातील सर्वात लहान दुहेरी डेकर बस आहे जी 10 लोकांना सामावून घेण्यास सक्षम आहे. लहान आकाराचे 12 वेगवेगल्या मोटर सायकली आहेत. ज्यात सर्वात कमी 33 सेंटिमीटर (13 इंच) उंचीचे आहेत आणि 30 किलोमीटर प्रति तास (19 मील प्रति तास) वेगाने चालविले जाऊ शकतात.

वेगवेगळ्या आकाराच्या गाड्या जसे lipstick, purse, high heel shoe, पतंगाची रेल्वे, लाडू, सॉफासेट, पलंग, पेन, पेन्सिल, eraser, कंडोम, खंजीरआणि खूप काही.. या सगळ्या कार बरोबरच इथे काही unique models पण ठेवलेली आहेत. त्यातलेच एक म्हणजे foldable motorcycle जी मुख्यत्वे paratroopers सैनिकांसाठी १ल्या आणि 2ऱ्या महायुदधात वापरली गेली होती. ही बाईक 1 फुटापेक्षा कमी उंचीची 30 kmph ने चालवता येत असे आणि फोल्ड करून इतर ठिकाणी नेता येत असे. तिथे काही old vintage cars पण ठेवलेल्या आहेत ex.Old Rolls Royce, Ford, Ambassador models. गम्मत म्हणजे तिथे जुने Advertising Posters लावलेले होते ज्यात गाड्यांबद्दल माहिती दिलेली होती. त्या काळच्या जाहिराती!!👌यावरून पूर्वी गाड्यांची निर्मिती आणि विक्री कशी व्हायची याची झलक बघायला मिळाली. इथे काही Multiseater Cyclesचे मॉडेल्स बघितले जे इतर देशांमध्ये वापरले जातात.

मोटारींच्या उत्पादनासाठी बरेच खर्च होतात पण या गाड्या विक्रीसाठी नाहीत. गाड्या वर्षातून एक दोनदा रोड शोसाठी संग्रहालयातून बाहेर काढल्या जातात जेथे लोक त्यांना चालवताना पाहू शकतात .तसे फोटो सुद्धा तिथे लावले आहेत. जगावेगळे काही करण्याच्या ध्यासात, K Sudhakar यांच्यासारख्या अवलीयांंनी निर्माण केलेल्या या गाड्या आणि हे आगळेवेगळे संग्रहालय …आवर्जून भेट द्यावे असेच आहे…यातूनच पुढे आविष्कार निर्माण होतात हे मात्र नक्की!!

यावर्षी दिवाळीच्या सुट्टीत आम्ही हैैैद्राबादला गेलो तेव्हा या अनोख्या संग्रहालयाला भेटण्याचा योग आला. सोहम बरोबरच आम्हीही खूप एन्जॉय केले. सालारजंग museum आणि इतर प्रेक्षणीय स्थळांबरोबरच आवर्जून बघावे असे एक आगळे वेगळे Wacky Car Museum of hand made cars!! ज्याची Guiness book of records ने नोंद केली आहे ते अगदी जरूर बघावे👌

सुज्ञा

Categories
प्रवास

अंदमान पर्यटन साठी महत्वाची माहिती

नमस्कार, मी काही दिवसांपूर्वी अंदमान सहल आणि तिथे मी अनुभवलेले Underwater sea walk ह्या संबंधित एक पोस्ट लिहिली होती. त्या नंतर मला काही वाचकांनी प्रश्न विचारले, की तिथे कसे जावे? कधी जावे? इत्यादी. मग विचार केला, आम्ही आखलेली सहल आणि काही टिप्स असा एक वेगळाच पोस्ट लिहावा म्हणजे ह्या पुढे सुद्धा जर कोणाला असे प्रश्न असतील तर त्याची उत्तरे त्यांना सहज मिळू शकतील. 

तर थोडी माहिती अंदमान निकोबार विषयी : 

अंदमान निकोबार हा जवळ जवळ ६०० द्वीपांचा समूह आहे.  पण गंम्मत अशी की त्यातील फक्त 36 बेटांवर मनुष्य वस्ती आहे. बाकी सगळे निर्जन पण निसर्गाने नटलेले असे आहे.

अंदमान निकोबारमधली सर्व ३६ बेटं ही प्रवाश्यांसाठी खुली नाहीत. इथे काही अश्या जमाती राहतात ज्यांना बाहेरच्या जगाशी संबंध ठेवायला आवडत नाही. काही अगदी लुप्त होऊ आलेल्या जमाती हि आहेत. त्या मुळे इथे सहसा परमिट शिवाय कोणालाच प्रवेश नाही. त्यात सुद्धा research संबंधित लोकांनाच परमिट्स मिळतात.

cellular_jail_andaman
cellular jail – Andaman

अंदमान पर्यटना संबंधी महत्वाची माहिती

अंदमानला जाण्यासाठी चेन्नई हुन थेट विमान आहे. आम्ही मुंबई – चेन्नई आणि मग चेन्नई- पोर्टब्लेअर असा 1  स्टॉप प्रवास केला होता. सगळ्या मोठ्या शहरातून चेन्नई ला काँनेकटिंग विमाने आहेत, म्हणून डायरेक्ट बुकिंग करताना काही प्रॉब्लेम येत नाही.

हे द्वीप समूह बे ऑफ बंगाल मध्ये असल्या कारणाने इथे लौकर सकाळ होते, तसेच सूर्यास्त हि लौकर होतो. सायंकाळी पाच च्या पुढे अंधार व्हायला सुरुवात होते.

इथे बंगाली भाषा जास्त प्रचलित आहे. त्याच बरोबर इंग्लिश, हिंदी या भाषादेखील इथे लोकांना समजतात म्हणून भाषेची विशेष अडचण येत नाही.

आमच्या सहलीत आम्ही – पोर्ट ब्लेअर, रॉस आयलँड, नील आयलँड, हॅवलॉक अशी ठिकाणे केली. हे सोडून चिडिया टापू, भारतांग आणि रंगत बेट प्रवाश्यांमध्ये प्रसिद्ध आहे.

पोर्ट ब्लेअरवर आवर्जून जाण्याचे ठिकाण म्हणजे Cellular Jail . इथे नेहमीच गर्दी असते, म्हणून आधी तिकीट काढून ठेवा. Cellular Jail संध्याकाळी बघायला जा कारण तिथला sound and light शो! ते आणि अमर ज्योती, स्मारक हे पाहण्यासाठी संध्याकाळची वेळ योग्य!

रॉस आयलंड वर कोण्या काळी ब्रिटिशांचे वास्तव्य असलेली कॉलनी चे अवशेष आहेत. ते सध्या navy च्या देखरेखीत आहे. इथे बरेच वन्य जीव आहेत जसे की ससा, हरीण, मोर. त्यांचा मुक्त वावर तिथे बघायला मिळतो.

सगळ्या बेटांवर जाण्यासाठी लहान मोठ्या प्रकारची फेरी घ्यावी लागतात. त्यामुळे जर कोणाला समुद्र प्रवास किंवा बोटीचा त्रास होत असेल तर आवश्यक ती औषधे जवळ ठेवावी.

इथे सगळ्या बेटांवर चांगले रिसॉर्ट आहेत, पण सगळं लिमिटेड असतं, म्हणून आधी पासून बुकिंग करून जाणे उत्तम.

जर एखादे ठिकाण बघून लगेच परत येण्याचा विचार असेल तर फेरी चे तिकीट काढताना शेवटची फेरी ची वेळ आणि हवामानाचा अंदाज घ्यायला विसरू नका.

20 rupees च्या नोटांवर दिसणारा lighthouse!

सहसा ऑक्टोबर नंतर अंदमान ला जाणे योग्य. जानेवारी – मे हे अंदमान ला जाण्यासाठी अगदी चांगले महिने. ऑक्टोबर – डिसेम्बर च्या दरम्यान वादळ येण्याची शक्यता जास्त असते. मे अखेर पावसाळा सुरु होतो, मग water – sports बंद असण्याची शक्यता वाढते.

इथे बीच वर खाण्यासाठी  तुरळक गोष्टी मिळतात जसा की – नारळ पाणी, शाहाळ, किंवा चिरलेली फळे आणि चहा. 

बऱ्याच बीच  वर लोकांनी त्यांच्या घरात कपडे बदलण्याची सोय केली आहे किव्हा public changing रूम्स देखील आहेत, त्या मुळे swimsuits घालणे किंवा कपडे बदलणे या बेसिक सोयी तिथे आहेत. . 

अंदमान मध्ये मासेमारी वर बंदी आहे. इथे बऱ्याच गोष्टी दुसऱ्या राज्यातून फेरी ने येतात – अगदी मासे सुद्धा! ह्याच कारणामुळे काही गोष्टी जस की भाज्या, दूध लिमिटेड प्रमाणात असतं. त्यामुळे जर मासे खाण्यासाठी तुम्ही जाणार असाल तर परत विचार करा! अर्थात पोर्ट ब्लेअर वर हि कमी जाणवणार नाही, पण तुम्ही पोर्ट ब्लेअर सोडून दुसऱ्या कुठल्या बेटावर असाल तर हा तुटवडा तुम्हाला जाणवू शकेल. या कारणामुळे तुम्ही तुमच्याबरोबर काही खाण्याचे पदार्थ घेऊन गेलात तर ते जास्त सोयीचे होऊ शकते.

आशा आहे की ह्या छोट्या पण महत्वाच्या अश्या माहितीचा तुम्हाला उपयोग होईल आणि तुम्हाला अंदमान प्रवास करताना मदत होईल. हे बेट म्हणजे आपल्या देशातील निसर्गाचा खजिना आहे आणि त्याला तुम्ही जरूर भेट द्या.